STOLICA APOSTOLSKA

• Jan Paweł II odbył swoją setną podróż zagraniczną - do Chorwacji (zob. relacja Aleksandry Bajki na str. 19.) Podczas 25 lat pontyfikatu Papież przemierzył ponad milion kilometrów, odwiedzając 129 spośród 194 krajów świata.

• Materialna i polityczna odbudowa Iraku była jednym z tematów półgodzinnej rozmowy Colina Powella z Janem Pawłem II (2 czerwca). Amerykański sekretarz stanu spotkał się w Watykanie także z najbliższymi współpracownikami Papieża: sekretarzem stanu kard. Angelo Sodano i szefem dyplomacji watykańskiej abp Jean-Louisem Tauranem. Rzecznik prasowy Stolicy Apostolskiej Joaquin Navarro-Valls poinformował, że mówiono również "o nowych widokach na pokój w Ziemi Świętej i w całym regionie, jakie stworzyła realizacja znanego planu "mapa drogowa"". Według obserwatorów wizyta wysokiej rangi przedstawiciela administracji amerykańskiej ponownie zbliżyła - po okresie ochłodzenia spowodowanego wojną w Iraku - stanowiska Stolicy Apostolskiej i USA w wielu kwestiach międzynarodowych.

• Jan Paweł II wyraził przekonanie, że obecny kryzys izraelsko-palestyński zostanie rozwiązany tylko wtedy, gdy powstaną tam dwa niezależne i suwerenne państwa. W przemówieniu do nowego ambasadora Izraela Odeda Ben-Hura, który 2 czerwca złożył listy uwierzytelniające, Papież potępił przemoc i terror jako środki osiągania celów politycznych. Jednocześnie zaznaczył, że "także odwet nie może prowadzić do sprawiedliwego i trwałego pokoju". Odnosząc się do prób rozwiązania kryzysu w stosunkach z Autonomią Palestyńską Jan Paweł II pochwalił postawę rządu izraelskiego, który ostatnio poparł proces pokojowy. Papież zaapelował do obu stron o szacunek i solidarność w rozwiązywaniu spornych kwestii: sprawy palestyńskich uchodźców, osiedli żydowskich, wyznaczenia granic oraz zdefiniowania statusu najświętszych miejsc w Jerozolimie. "W żadnym razie decyzje nie mogą zostać podjęte jednostronnie" - powiedział Jan Paweł II.

• Środową katechezę Jan Paweł II poświęcił osobie Jana XXIII - dzień wcześniej przypadła 40. rocznica jego śmierci. "Całe życie niezapomnianego papieża było świadectwem pokoju. Jego pontyfikat okazał się proroctwem pokoju, które w encyklice "Pacem in terris" znalazło dojrzały wyraz, niemal publiczny i powszechny testament" - powiedział Jan Paweł II. Zdaniem Papieża, Jan XXIII przypomina ludziom trzeciego tysiąclecia, że "tajemnica pokoju i radości leży w głębokim i stałym zjednoczeniu z Bogiem".

• Katoliccy biskupi krajów UE domagają się uznania dziedzictwa chrześcijańskiego i odwołania do Boga w przyszłej konstytucji zjednoczonej Europy. List do przewodniczącego Konwentu Europejskiego, Valery'ego Giscarda d'Estaing, wystosował w tej sprawie bp Josef Homeyer. Przewodniczący Komisji Biskupów Wspólnoty Europejskiej (ComECE) wyraził zdumienie, że w przedstawionym przez prezydium Konwentu projekcie preambuły nie ma wzmianki o chrześcijaństwie, choć tekst zawiera "całą listę ważnych elementów" cywilizacji europejskiej. "Nikomu nic nie umniejszając, żadna inna religia czy prąd filozoficzny w Europie nie miały takiego wpływu jak chrześcijaństwo" - napisał bp Homeyer. Przewodniczący ComECE apeluje także, aby w preambule znalazło się odwołanie do Boga, przypominając, że konstytucje Niemiec i Polski dowiodły, iż takie odniesienie nie musi nikogo dyskryminować.

Wprowadzenie do preambuły wyraźnych odniesień do Boga i chrześcijaństwa zaproponowali także polscy członkowie Konwentu: Edmund Wittbrodt i Marta Fogler. Polacy proponują, aby w passusie nt. dziedzictwa Europy znalazły się "prądy filozoficzne chrześcijaństwa, renesansu i oświecenia" (w projekcie wymienia się jedynie oświecenie). Chcą także dopisać zdanie inspirowane polską konstytucją: "Przekonani, że zjednoczona Europa będzie się opierać na takich podstawowych wartościach, jak tolerancja i godność człowieka, będących wartościami tych, którzy wierzą w Boga jako źródło prawdy, sprawiedliwości, dobra i piękna, jak i tych, którzy nie podzielają takiego przekonania, ale szanują te uniwersalne wartości wyprowadzając je z innych źródeł...".

• Kościół w Hong Kongu uczcił 14. rocznicę masakry na pekińskim placu Tienanmen czuwaniem modlitewnym. Nabożeństwu, w którym wzięło udział ok. 50 tys. ludzi, przewodniczył biskup Joseph Zen Ze-kiun. Tych, którzy stracili życie w pokojowej walce o demokrację, ordynariusz Hongkongu nazwał męczennikami.

• W Wilnie przedstawiono odrestaurowany oryginał obrazu "Jezu, ufam Tobie!", namalowanego przez Eugeniusza Kazimirowskiego pod dyktando św. Faustyny. Komisja do spraw zabytków Kurii Archidiecezji Wileńskiej wysoko oceniła pracę konserwatorów.

• "Naród jasnym, czytelnym głosem domaga się tego, by Polska znalazła się w miejscu, w którym była od tysiąca lat" - tak skomentował nieoficjalne wyniki referendum unijnego abp Tadeusz Gocłowski, metropolita gdański. "Decyzja ta przybliża wypełnienie dziejowej sprawiedliwości, o której mówił Jan Paweł II w swoim przemówieniu podczas ostatniej pielgrzymki narodowej Polaków. Cieszy fakt, że Polacy wsłuchali się w głos Papieża i Episkopatu, którzy wzywali do budowania jedności Europy" - powiedział rzecznik Episkopatu o. Adam Schulz. "Doskonałą manipulacją" nazwał wyniki o. Tadeusz Rydzyk. Słowa wielkiej wdzięczności za patronowanie przez Kościół i Papieża integracji naszego kraju z UE wyraził prezydent Aleksander Kwaśniewski.

• Dlaczego biskupi nie zajęli w sprawie referendum europejskiego tak jasnego stanowiska jak Jan Paweł II? - takie m.in. pytanie padło podczas debaty "Tożsamość polska, tożsamość europejska" zorganizowanej 3 czerwca w cyklu "Rozmowy w KAI". "Stanowisko Episkopatu Polski w tej sprawie to wynik kompromisu" - powiedział sekretarz Konferencji Episkopatu bp Piotra Libera. Jego zdaniem, biskupi do rozmowy o integracji "przynieśli na plecach" problemy, z którymi spotykają się na co dzień w parafiach. "Papież ma perspektywę Wiecznego Miasta, widzi i może więcej. Nam nie do końca udało się uwolnić od emocji" - przyznał bp Libera.

• Ekumeniczny Patriarcha Konstantynopola Bartłomiej I otworzył w Gdyni międzynarodowe sympozjum "Morze Bałtyckie: wspólne dziedzictwo, wspólna odpowiedzialność" (2 czerwca). Sympozjum odbyło się na pokładzie statku "Ocean Monarch", zacumowanego w porcie gdyńskim. Oprócz honorowego zwierzchnika prawosławia uczestniczył w nim m.in. kard. Walter Kasper, przewodniczący Papieskiej Rady Popierania Jedności Chrześcijan. Celem sympozjum było "zwrócenie uwagi na powiązanie między nauką, religią i środowiskiem w kontekście Morza Bałtyckiego". Pierwszy, gdyński etap, przebiegał pod hasłem: "Odpowiedzialność za środowisko naszego życia: Właściciele czy kapłani stworzenia?" (kolejne odbędą się w Tallinie, St. Petersburgu, Helsinkach i Sztokholmie).

Międzynarodowe konferencje "Religia, Nauka, Środowisko" zainicjował patriarcha Batłomiej I. Pierwsze sympozjum odbyło się w 1995 roku na Morzu Egejskim. Kolejne: na Morzu Czarnym, na Dunaju i na Adriatyku. 1 czerwca patriarcha Bartłomiej I wraz z metropolitą gdańskim abp. Tadeuszem Gocłowskim przewodniczyli ekumenicznemu nabożeństwu w gdyńskim kościele ojców redemptorystów.

• Ponad 400 przełożonych zakonnych z całej Polski dyskutowało na Jasnej Górze o zaangażowaniu osób konsekrowanych na rzecz najuboższych. Podczas spotkania odbyła się prezentacja przygotowanego przez obie Konferencje Wyższych Przełożonych (zakonów męskich i żeńskich) dokumentu nt. życia konsekrowanego w Polsce u progu III tysiąclecia.

• Po raz pierwszy Caritas Polska uhonorowała nagrodą "Ubi Caritas" osoby i instytucje zaangażowane w działalność charytatywną. Spośród zgłoszonych przez diecezjalne Caritas osób i instytucji nagrodzono Spółdzielczy Bank Ludowy w Zakrzewie - w kategorii "sponsoringu", Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Rzeszowie - w kategorii "współpraca z Caritas" oraz Marię Dzieduszycką - w kategorii "świadectwa Caritas".